Phương pháp hóa trị ung thư trong y học hiện đại

Hóa trị ung thư là một trong 3 phương pháp điều trị chính trong y học hiện đại, nó được sử dụng phổ biến để điều trị các loại bệnh ung thư gan, phổi, vú, đại tràng, dạ dày… Tuy nhiên, không phải ai cũng hiểu rõ hóa trị ung thư là gì.

Phương pháp hóa trị ung thư là gì

Hóa trị ung thư là phương pháp điều trị toàn thân, dùng các thuốc thực chất là các hóa chất có tác dụng diệt tế bào, kìm hãm hoạt động, tấn công tế bào ung thư. Để diệt được tế bào ung thư, các hóa chất này tác động vào quá trình phân bào, nghĩa là lúc tế bào ung thư đang sinh sản để tạo ra tế bào mới.

hóa trị ung thư

Hiện nay khoảng 30% bệnh nhân không cần sử dụng hóa trị ung thư vì bệnh còn ở giai đoạn sớm, tại chổ, tại vùng, chỉ cần dùng phẫu thuật hoặc tia phóng xạ.

Các trường hợp còn lại thường ung thư đã ở giai đoạn muộn, tế bào ung thư có thể đã có mặt tại nhiều nơi khác trong cơ thể, kể cả trong dòng máu, do đó cần được hóa trị để tiêu diệt những tế bào này.

Mục đích của hóa trị ung thư

Tùy vào loại bệnh, giai đoạn bệnh mà hóa trị ung thư được sử dụng với các mục đích khác nhau:

  • Hóa trị điều trị bệnh
  • Hóa trị khống chế bệnh, làm chậm sự phát triển của bệnh
  • Hóa trị làm giảm nhẹ các triệu chứng do bệnh ung thư gây ra

Có khi chỉ dùng hóa trị đơn thuần, có khi sử dụng hóa trị thêm vào sau phẫu thuật, cùng lúc với xạ trị, một phương pháp trị liệu khác như sinh học có tác dụng:

  • Giảm nhỏ khối u trước phẫu thuật hoặc xạ trị được gọi là hóa trị tân hổ trợ.
  • Giúp diệt tế bào ung thư còn sót lại sau phẫu thuật hoặc xạ trị được gọi là hóa trị hổ trợ
  • Giúp xạ trị và trị liệu khác có hiệu quả cao hơn
  • Giúp tiêu diệt ung thư khi đã lan tràn đi xa hay còn gọi là di căn
XEM NGAY:  Quá trình chẩn đoán bệnh, tầm soát và kỹ thuật xạ trị

Loại ung thư nào cần hóa trị

Hóa trị được sử dụng cho hầu hết các loại ung thư. Các loại thuốc hóa chất có tác dụng thu nhỏ và tiêu diệt tế bào ung thư, ngăn không cho chúng lây lan sang các bộ phận khác của cơ thể.

Phác đồ hóa trị ung thư

Hay còn gọi là công thức hóa trị, tùy thuộc vào loại bệnh, giai đoạn bệnh mà bác sĩ đưa ra các khuyến cáo cho bệnh nhân các loại phác đồ điều trị, liều lượng thuốc.

Nơi hóa trị ung thư

Hóa trị ung thư có thể được thực hiện tại nhà, ở bệnh viện hay bất kỳ nơi nào mà đáp ứng được điều kiện điều trị và bệnh nhân không cần phải nằm viện thường thì ngoại trú điều trị, chỉ nhập viện khi cần thiết hay sức khỏe bị ảnh hưởng nặng khi điều trị buộc phải nội trú.

Lựa chọn hóa trị ở đâu là tùy thuộc vào loại thuốc và cách sử dụng thuốc, nguyện vọng của bệnh nhân, ý kiến của bác sĩ.

Thời gian của hóa trị ung thư

Tùy thuộc vào từng loại bệnh, kỹ thuật hóa trị, thuốc sử dụng, đáp ứng của mỗi bệnh nhân mà hóa trị ung thư có thể là mỗi ngày, mỗi tuần, mỗi ba tuần, bốn tuần…

Sau hóa trị có một đợt nghỉ ngơi để cơ thể phục hồi lại và sau đó lập lại hóa trị. Cứ mỗi lần hóa trị ung thư và nghỉ ngơi gọi là “chu kỳ hóa trị”. Bác sĩ sẽ hướng dẫn cho bệnh nhân chu kỳ hóa trị là bao lâu và cần bao nhiêu chu kỳ điều trị. Lập kế hoạch hóa trị trước là điều rất cần,  giúp tránh trùng lắp vào những ngày nghỉ, ngày bệnh nhân bận công việc, nếu đột xuất muốn thay đổi hóa trị bệnh nhân nên thông báo cho bác sĩ của mình biết. Có những lúc bác sĩ sẽ yêu cầu bệnh nhân hoãn lại hóa trị vì một số rối loạn không tốt trong kết quả xét nghiệm trước kỳ hóa trị.

XEM NGAY:  Ngăn chặn ung thư lây lan như thế nào: Các biện pháp hữu hiệu

Cách thức hóa trị ung thư hoạt động

hóa trị ung thư hoạt động như thế nào

Hóa trị ung thư có thể sử dụng bằng nhiều con đường vào cơ thể: qua đường tĩnh mạch, đường miệng, đường tiêm bắp, dưới da, đường tủy sống, xoang bụng, màng phổi…

Qua đường tĩnh mạch: là thông dụng nhất, thường sử dụng kim nhỏ luồng qua tĩnh mạch ở bàn tay, cẳng tay, sau khi hóa trị xong sẽ rút ra, đôi khi chỗ tiêm truyền có thể sảy ra đau, đỏ, sưng phù, nóng rát …nên báo ngay cho các bác sĩ hoặc điều dưỡng biết.

Ngoài cách dùng kim chích nhỏ thông thường, có thể sử dụng kim luồn Catheter, buồng tiêm đặt luôn dưới da để dễ truyền cho những lần sau không cần lấy ra ngay sau khi hóa trị hoặc có thể lắp đường truyền vào dụng cụ bơm truyền.

Qua đường tủy sống : sử dụng kim vào khoang tủy ở đoạn cột sống và bơm thuốc vào đó.

Qua đường xoang: sử dụng kim truyền thuốc vào xoang bụng hoặc phổi…

Qua đường miệng: gồm các dạng uống viên nén, viên nhộng, thuốc nước…

Qua đường tiêm: một số thuốc chỉ có thể tiêm bắp thịt, tiêm dưới da hoặc tiêm trực tiếp vào u.

Qua đường đắp, dán: thuốc là những miếng dán ngay trên da

Hiệu quả của hóa trị ung thư

Hiệu quả của hóa trị phụ thuộc vào các yếu tố:

  • Kích thước khối u càng nhỏ, hóa trị càng có tác dụng tốt. Do đó, người ta thường mổ trước để làm giảm số tế bào ung thư còn lại.
  • Tế bào ung thư có thể kháng thuốc, nên thường phải phối hợp nhiều loại hóa chất gọi là đa hóa trị
  • Thuốc đưa trực tiếp vào khối u có tác dụng tốt hơn là đưa vào máu qua dòng máu.
  • Liều thuốc càng cao càng có hiệu quả. Nhưng liều thuốc cao cũng là liều thuốc độc, có khi gây chết người, nên các bác sĩ phải tính toán liều thuốc thật kỹ, thường tính theo diện tích da của bệnh nhân.
  • Cơ thể của mỗi bệnh nhân : hóa chất thường độc hại, nếu các nội tạng như gan, thận không tốt dễ bị ngộ độc thuốc.
  • Điều trị đa mô thức: trong nhiều loại ung thư, có thể phối hợp hóa trị với xạ trị, phẫu thuật để làm tăng hiệu quả.
XEM NGAY:  Giá Fucoidan Nhật Bản bao nhiêu

Tác dụng phụ của hóa trị và độc hại của hóa chất

Tùy theo loại, tùy theo liều lượng, thời gian dùng thuốc, mỗi loại hóa chất có thể gây ra các tác dụng phụ và độc hại khác nhau như:

  • Trên tủy xương: làm giảm sinh sản các tế bào máu
  • Trên da : làm xạm da, rụng tóc, rụng lông
  • Trên hệ thần kinh: làm dị cảm, điếc, ngủ lịm
  • Trên tim: làm suy tim
  • Trên phổi: làm viêm xơ phổi
  • Trên tụy tạng: làm viêm tụy tạng
  • Trên tử cung: gây xuất huyết
  • Trên bàng quang: làm viêm bàng quang
  • Trên gan: làm suy giảm chức năng gan
  • Trên thận: làm suy giảm chức năng thận

Một số tác dụng phụ có thể giảm dần và biến mất sau vài lần hóa trị. Tuy nhiên, có các triệu chứng sẽ kéo dài thêm nhiều năm, thậm chí không biến mất hoàn toàn.

Các tác dụng phụ trong hóa trị liệu ung thư có thể ngăn ngừa và điều trị. Đây được gọi là liệu pháp hỗ trợ hoặc chăm sóc giảm nhẹ, là một phần quan trọng trong điều trị ung thư ngày nay.

Bạn có thể tìm hiểu về cách kiểm soát, giảm tác dụng phụ của hóa trị tại đây

 

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

0937 167 062